GiaiToa.comGiải Toả
Đền bù nhà cửa, công trình, cây trồng, vật nuôi

Đền bù ao cá chưa tới vụ và vật nuôi: thu hoạch sớm, di chuyển được tính gì

Ao cá chưa tới kỳ thu hoạch, đàn heo, đàn gà phải dời đi: nguyên tắc bồi thường thiệt hại do thu hoạch sớm, chi phí di chuyển, và phần bờ ao, cống, máy sục khí.

A Vietnamese man in rubber boots casting feed into a calm fish pond beside a rice field, a small thatched hut on the bank, misty dawn light, side view from a distance

Với ao cá, ao tôm và vật nuôi khác, nguyên tắc theo Luật Đất đai 2024 cùng các văn bản sửa đổi, hướng dẫn hiện hành là: nếu tại thời điểm thu hồi đã đến kỳ thu hoạch thì không bồi thường, vì gia đình thu hoạch được; nếu chưa đến kỳ thu hoạch thì được bồi thường thiệt hại thực tế do phải thu hoạch sớm; còn nếu vật nuôi di chuyển được thì được bồi thường chi phí di chuyển và thiệt hại do di chuyển gây ra. Mức cụ thể theo quy định của UBND tỉnh.

Vì vậy, điều cần ghi chép kỹ nhất là tình trạng đàn vật nuôi tại thời điểm kiểm đếm: loại gì, thả ngày nào, mật độ bao nhiêu, còn bao lâu tới kỳ thu hoạch. Ngoài vật nuôi, ao còn có bờ, cống, chòi canh, máy sục khí, là những tài sản được kiểm đếm riêng. Bài này đi qua từng thứ, với cách chuẩn bị giấy tờ cho người nuôi.

Ba trường hợp, ba cách xử lý

Trường hợp thứ nhất: cá đã đến kỳ thu hoạch. Gia đình thu hoạch, bán như bình thường, nên không có thiệt hại về vật nuôi để bồi thường. Điều cần là hạn bàn giao đủ để thu hoạch; nếu hạn quá gấp, hãy trao đổi sớm với tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường.

Trường hợp thứ hai: cá, tôm mới thả hoặc đang lớn, chưa đến kỳ. Bắt sớm thì con nhỏ, giá thấp, có khi không bán được. Đây là phần thiệt hại thực tế được xem xét bồi thường. Cách xác định thiệt hại do tỉnh hướng dẫn, thường căn cứ vào loại thuỷ sản, thời gian đã nuôi, mật độ, diện tích mặt nước.

Trường hợp thứ ba: vật nuôi di chuyển được, như heo, bò, gà, vịt, cá giống có thể chuyển sang ao khác. Khoản được tính là chi phí di chuyển và thiệt hại do di chuyển, chẳng hạn hao hụt, giảm trọng lượng, chết do vận chuyển. Gia đình cần chuẩn bị trước nơi nhận đàn vật nuôi; không có chỗ nhận thì việc di chuyển trở thành bán tháo.

Ranh giới giữa trường hợp hai và ba không phải lúc nào cũng rõ. Cá giống trong ao ương có thể chuyển đi, cá thịt đang lớn trong ao đất thì khó. Hãy trình bày thật hoàn cảnh và đề nghị cán bộ ghi nhận vào biên bản.

Sổ theo dõi ao nên có trước ngày kiểm đếm

Người nuôi chuyên nghiệp thường đã có sổ nhật ký ao. Nếu chưa có, lập ngay khi nghe tin, ghi lại những gì còn nhớ kèm chứng từ. Bảng dưới là các cột tối thiểu:

Thông tinVì sao cầnLấy từ đâuĐã có chưa
Loại thuỷ sản, giốngMỗi loại có kỳ thu hoạch và giá trị khác nhauHoá đơn mua giống
Ngày thả, số lượng thảXác định đã nuôi bao lâu, còn bao lâu tới kỳHoá đơn giống, sổ ghi chép
Diện tích mặt nước, độ sâuCăn cứ tính mật độ và thiệt hạiĐo thực tế, trích đo thửa
Thức ăn, thuốc đã dùngThể hiện chi phí đã đầu tưHoá đơn đại lý thức ăn
Các lứa thu hoạch trướcChứng minh ao đang nuôi thật, đều đặnGiấy bán cho thương lái
Ảnh ao, ảnh mẫu cáGhi nhận tình trạng tại thời điểm kiểm đếmTự chụp, có ngày

Cột "Đã có chưa" để trống cho bạn tự đánh dấu. Một bộ hoá đơn giống và hoá đơn thức ăn khớp nhau về thời gian là bằng chứng mạnh nhất cho thấy ao đang nuôi thật, nuôi từ khi nào.

Bờ ao, cống, máy móc và những thứ gắn với ao

Bờ ao, kè ao. Bờ đất đắp, bờ kè đá, kè bê tông là công trình, đo theo chiều dài, chiều cao, vật liệu. Bờ kè thường bị bỏ qua vì nằm sát mặt nước.

Cống cấp, cống thoát, đường ống dẫn nước. Ghi số lượng, kích thước, vật liệu. Cống bê tông chôn dưới bờ ao chỉ người nuôi mới biết vị trí, nên chủ động chỉ cho cán bộ.

Máy sục khí, máy bơm, quạt nước. Là thiết bị tháo rời được, thường được tính chi phí tháo dỡ, di chuyển. Đường điện kéo ra ao, cột điện riêng thì là công trình.

Chòi canh, nhà kho thức ăn. Kiểm đếm như công trình phụ: diện tích, khung, mái, vách.

Chi phí đầu tư vào đất. Việc đào ao, đắp bờ, cải tạo mặt nước là đầu tư vào đất. Trong một số trường hợp theo quy định, chi phí đầu tư vào đất còn lại được xem xét bồi thường. Hãy hỏi: "Phần chi phí đào ao, đắp bờ của nhà em có được xem xét là chi phí đầu tư vào đất còn lại không ạ?" và giữ hoá đơn thuê máy đào, nhân công nếu có.

Gia súc, gia cầm và chuồng trại

Heo, bò, gà, vịt nuôi trong khuôn viên nhà là vật nuôi di chuyển được. Không ai bồi thường giá trị con vật, vì gia đình vẫn giữ hoặc bán được. Cái được tính là chi phí di chuyển và thiệt hại thực tế do di chuyển. Với đàn lớn, việc di chuyển cần xe chuyên dụng, cần nơi nhận có chuồng sẵn, và có khi phải tuân thủ quy định thú y về vận chuyển động vật. Hãy hỏi trước để chuẩn bị đủ.

Heo nái sắp đẻ, gà đang ấp, bò mới sinh là những trường hợp di chuyển dễ gây thiệt hại. Nếu lịch bàn giao rơi vào giai đoạn này, hãy trình bày với tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, đề nghị ghi nhận và xem xét lịch phù hợp. Đừng đợi đến sát ngày mới nói.

Chuồng trại là công trình gắn với đất, được kiểm đếm theo diện tích, kết cấu, vật liệu, cùng với hầm biogas, bể chứa chất thải, máng ăn xây cố định. Hãy đo và chụp ảnh từng hạng mục, vì nhiều hạng mục nằm chìm, khuất, không ai nhắc thì dễ sót.

Những vật nuôi ít gặp hơn như đàn ong nuôi thùng, chim yến trong nhà nuôi, đàn dê thả đồi cũng theo cùng nguyên tắc: thùng ong, đàn dê di chuyển được thì tính chi phí di chuyển và thiệt hại do di chuyển; nhà nuôi yến, chuồng dê xây cố định là công trình. Với các loài này, thời điểm di chuyển ảnh hưởng nhiều tới hao hụt, chẳng hạn ong đang chia đàn hay đang mùa hoa. Hãy trình bày cụ thể với cán bộ, kèm sổ theo dõi đàn nếu có, để thiệt hại được ghi nhận có căn cứ.

Các bước chuẩn bị khi phải dời đàn vật nuôi

Di chuyển đàn vật nuôi tốn công hơn nhiều người nghĩ. Một trình tự gợi ý để giảm hao hụt:

  1. Hỏi hạn bàn giao và lịch chi trả, ghi lại bằng chữ; tính ngược ra còn bao nhiêu tuần cho việc thu hoạch hoặc di chuyển.
  2. Đếm đàn, ghi loại, tuổi, trọng lượng ước chừng; con nào đang mang thai, đang ấp, mới sinh thì ghi riêng.
  3. Tìm trước nơi nhận: chuồng, ao, bãi chăn thả ở chỗ mới, có nước, có đường cho xe vào.
  4. Hỏi cơ quan thú y địa phương về thủ tục vận chuyển động vật nếu đàn lớn hoặc chuyển đi xa, và giấy tờ kiểm dịch nếu cần.
  5. Thuê xe phù hợp, có hợp đồng hoặc giấy biên nhận ghi số lượng con khi giao, khi nhận.
  6. Chụp ảnh, quay video đàn trước khi chở và sau khi tới nơi; ghi số con chết, bị thương trên đường.
  7. Gửi các giấy tờ này cho tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường để làm căn cứ xem xét chi phí di chuyển và thiệt hại.

Với đàn nhỏ vài con gà, vịt, việc này chỉ mất một buổi; với trại heo, trại gà thì nên bắt đầu chuẩn bị ngay khi có thông báo thu hồi, không đợi đến khi nhận tiền.

Ví dụ giả định: ao cá của anh Phúc

Ví dụ giả định. Anh Phúc có hai ao: ao thứ nhất cá đã nuôi gần đủ lứa, ao thứ hai mới thả cá giống được ít tuần. Khi biết lịch bàn giao, anh hỏi tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường và được biết còn đủ thời gian để thu hoạch ao thứ nhất. Anh thu hoạch, bán cho thương lái, giữ giấy bán làm hồ sơ.

Ao thứ hai thì khác: cá còn quá nhỏ, không bán được giá, mà cũng không có ao khác để chuyển sang. Anh mang hoá đơn mua giống có ngày, hoá đơn thức ăn mấy tuần qua và ảnh mẫu cá chụp ngày kiểm đếm. Cán bộ ghi nhận tình trạng ao, mật độ thả, thời gian đã nuôi vào biên bản để làm căn cứ tính thiệt hại do thu hoạch sớm theo quy định của tỉnh.

Anh Phúc cũng đề nghị ghi riêng bờ kè bê tông một phía ao, hai cống cấp thoát và chòi canh. Riêng máy sục khí, anh hỏi rõ được tính chi phí tháo dỡ, di chuyển. Điều anh không làm: không thả thêm cá vào ao thứ hai sau khi có thông báo thu hồi, dù có người mách "thả dày thêm cho được nhiều".

Những việc không nên làm và khi nào cần luật sư

Không thả thêm giống, mở thêm ao, dựng thêm chuồng sau khi có thông báo thu hồi. Vật nuôi, công trình tạo lập sau mốc này không được bồi thường; thả dày còn làm cá chết nhiều hơn, thiệt hại gia đình tự chịu. Không tháo cạn ao, bán tháo đàn trước khi kiểm đếm, vì khi đó không còn gì để ghi nhận tình trạng chưa đến kỳ thu hoạch.

Không giao hoá đơn gốc cho người lạ hứa "làm hồ sơ cho ao được tính cao". Cách tính thiệt hại do tỉnh quy định, áp chung cho mọi hộ; cái gia đình làm được là ghi nhận đủ, đúng hiện trạng, đúng giấy tờ.

Nếu ao nằm trên đất thuê, đất công ích của xã, hoặc đất đang có tranh chấp với người khác, hoặc diện tích mặt nước lớn với nhiều ao, nhiều loài nuôi, gia đình nên hỏi luật sư trên AI Cố Vấn để rõ tư cách người được bồi thường và các khoản nên đề nghị, trước khi gửi văn bản góp ý phương án trong thời hạn luật định.

Câu hỏi thường gặp

Ao cá chưa tới kỳ thu hoạch có được đền bù không?

Có. Thuỷ sản chưa đến kỳ thu hoạch tại thời điểm thu hồi được bồi thường thiệt hại thực tế do phải thu hoạch sớm, theo cách tính của UBND tỉnh. Hoá đơn giống, ngày thả và mật độ nuôi là căn cứ quan trọng.

Cá đã đến kỳ thu hoạch thì có được tính tiền không?

Theo nguyên tắc hiện hành, vật nuôi đã đến kỳ thu hoạch thì không bồi thường, vì gia đình thu hoạch và bán được. Nếu hạn bàn giao quá gấp so với lịch thu hoạch, nên trao đổi sớm với tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường.

Đàn heo, đàn gà phải dời đi thì được tính khoản gì?

Vật nuôi di chuyển được thì được bồi thường chi phí di chuyển và thiệt hại thực tế do di chuyển gây ra, như hao hụt, chết khi vận chuyển. Chuồng trại, hầm biogas được kiểm đếm riêng như công trình.

Bờ kè ao và cống ao có được đền bù không?

Bờ kè, cống cấp thoát, đường ống là công trình gắn với đất nên được kiểm đếm theo kích thước và vật liệu. Người nuôi nên chủ động chỉ vị trí những hạng mục chìm dưới nước hoặc dưới bờ.

Chi phí đào ao, đắp bờ có được bồi thường không?

Trong một số trường hợp theo quy định hiện hành, chi phí đầu tư vào đất còn lại được xem xét bồi thường. Hãy hỏi cụ thể tại tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường và giữ hoá đơn thuê máy đào, nhân công.

Thả thêm cá sau khi có thông báo thu hồi có được tính không?

Không. Vật nuôi thả thêm sau mốc thông báo thu hồi không được bồi thường. Thả dày còn làm tăng rủi ro cá chết, và thiệt hại đó gia đình phải tự chịu.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138