GiaiToa.comGiải Toả
Giấy tờ, chứng cứ và đọc phương án đền bù

Chụp ảnh, quay phim hiện trạng trước giải toả: quay gì, quay thế nào để còn dùng được

Ảnh và video hiện trạng giúp đối chiếu biên bản kiểm đếm và phương án. Danh sách cảnh cần quay, cách giữ ngày giờ, cách lưu và những điều không nên làm khi quay.

A young Vietnamese man holds a phone with a blank screen to film the tiled roof and courtyard of a village house, seen from behind, overcast morning, muted green and grey

Ảnh và video hiện trạng nên được quay một lượt đầy đủ trước buổi kiểm đếm, theo một trình tự cố định, giữ nguyên tệp gốc có ngày giờ và lưu ở hai nơi. Mục đích không phải để tranh cãi với ai, mà để chính gia đình có thứ đối chiếu khi đọc biên bản kiểm đếm và bảng tính trong phương án: cây này có trong biên bản chưa, mái nhà ghi là tôn hay ngói, tường rào dài bao nhiêu. Khi hồ sơ kéo dài nhiều năm và hiện trạng đã đổi khác, những tệp quay hôm nay là thứ duy nhất còn lại.

Quay đúng thì không tốn nhiều công: một buổi sáng cho nhà phố, một ngày cho vườn rộng ở quê. Quay sai thì có hàng trăm tệp mà không biết tệp nào là chỗ nào, hoặc tệp đã bị nén mất ngày giờ. Bài dưới đây đi theo thứ tự: chuẩn bị, quay ngoài vào trong, quay tài sản theo từng loại, ghi chú, lưu trữ, và những điều nên tránh để việc quay không thành chuyện khó xử với hàng xóm hay cán bộ.

Chuẩn bị trước khi quay

Mười phút chuẩn bị giúp tiết kiệm cả buổi tìm lại tệp về sau.

  • Kiểm ngày giờ trên điện thoại đúng chưa. Ngày giờ của tệp lấy từ máy, máy sai thì mọi tệp đều sai.
  • Bật chế độ lưu vị trí cho ảnh nếu điện thoại có, để tệp ghi lại toạ độ chụp.
  • Dọn bớt dung lượng máy, sạc đầy pin, mang theo một cục sạc dự phòng nếu vườn rộng.
  • Chuẩn bị một thước dây dài, một cây sào hoặc gậy có đánh dấu từng đoạn để đặt cạnh vật cần quay cho thấy kích thước.
  • Vẽ nhanh một sơ đồ tay của thửa đất trên giấy: cổng, nhà chính, nhà phụ, giếng, ao, các khoảnh vườn. Đánh số từng khu để quay theo số.
  • Chọn giờ có nắng dịu, tránh trưa gắt và chiều tối; nếu nhà tối thì mở hết cửa, bật đèn.

Sơ đồ tay tưởng là thừa nhưng lại là xương sống của cả bộ ảnh. Khi lưu, bạn đặt tên thư mục theo số khu trên sơ đồ, người khác mở ra là biết ngay đang xem chỗ nào. Không cần vẽ đúng tỉ lệ, chỉ cần đúng vị trí tương đối và có hướng cổng ra đường.

Quay theo trình tự từ ngoài vào trong

Trình tự cố định giúp video liền mạch và không sót chỗ. Mỗi đoạn nên quay chậm, nói nhỏ tên khu đang quay để video tự có lời ghi chú.

  1. Đứng ngoài đường quay toàn cảnh mặt tiền, lia chậm từ mốc ranh bên trái sang mốc ranh bên phải. Nếu có cột mốc, cọc ranh thì quay cận.
  2. Đi dọc bốn cạnh thửa đất, quay tường rào, hàng rào cây, mương ranh. Đặt thước dây dọc tường rào, quay để thấy chiều dài và chiều cao.
  3. Quay sân, lối đi, cổng, mái che, giếng, bể nước, nhà vệ sinh ngoài trời: mỗi thứ một đoạn ngắn, có góc rộng và góc cận chất liệu.
  4. Vào nhà chính: quay từng phòng theo chiều kim đồng hồ, lia từ sàn lên trần, quay cận nền gạch, tường, cửa, cầu thang, gác lửng.
  5. Quay nhà phụ, bếp, chuồng trại, kho, xưởng, nhà trọ nếu có, theo cùng cách: góc rộng trước, góc cận sau.
  6. Ra vườn, ao: quay theo từng khoảnh đã đánh số trên sơ đồ.
  7. Kết thúc bằng một đoạn quay toàn cảnh từ chỗ cao nhất có thể, như tầng hai hoặc sân thượng.

Nếu thửa đất có nhiều chủ sở hữu tài sản khác nhau, ví dụ một phần nhà cho người thuê, quay riêng phần đó và ghi rõ trong lời nói. Điều này giúp sau này tách được tài sản của ai khi đọc phương án.

Mỗi loại tài sản cần thấy điều gì trong ảnh

Mục đích của mỗi tấm ảnh là trả lời một câu hỏi mà biên bản kiểm đếm sẽ ghi. Bảng dưới gợi ý câu hỏi đó cho từng loại.

Tài sảnẢnh cần cho thấyMẹo quay
Nhà ở, nhà phụSố tầng, kết cấu (khung bê tông, tường gạch chịu lực, nhà gỗ), loại mái, loại nền, diện tích từng phòngQuay cận chỗ tường bị bong để thấy vật liệu bên trong; đặt thước dây theo chiều dài phòng
Tường rào, cổng, sânChiều dài, chiều cao, chất liệu, có móng hay khôngĐặt sào có vạch cạnh tường; quay cả hai mặt tường
Giếng, bể nước, hầmĐường kính, độ sâu ước lượng, vật liệu thànhThả thước dây xuống giếng nếu an toàn; không leo xuống
Cây lâu năm, cây ăn tráiLoại cây, số cây, độ lớn thân, cây đang cho trái hay chưaĐứng một chỗ đếm từng hàng; quay cận gốc cây có thước quấn quanh thân
Cây hằng năm, rau màuDiện tích khoảnh, loại cây, cây đang ở giai đoạn nàoQuay hai góc vuông nhau để thấy chiều dài và chiều rộng khoảnh
Ao, chuồng, vật nuôiKích thước ao, số chuồng, loại và số lượng vật nuôiQuay lúc cho ăn để thấy đàn; không cố đếm từng con trong video
Máy móc, hàng hoá, đồ đạc lớnCó những gì cần di chuyển, cần tháo lắpQuay theo từng cụm, nói tên món đồ; giữ hoá đơn mua kèm

Ảnh không tự quyết định tài sản được tính thế nào. Việc đó theo biên bản kiểm đếm chính thức và quy định của tỉnh. Nhưng khi thấy biên bản ghi “mái tôn” mà video quay rõ là mái ngói, bạn có căn cứ cụ thể để đề nghị kiểm tra lại.

Vườn rộng, ao lớn: chia ô để quay mà không rối

Nhà phố quay một buổi là xong, còn thửa vườn ở quê có khi vài nghìn mét vuông với hàng trăm gốc cây thì quay lia một mạch sẽ chẳng ai đếm lại được. Cách làm dễ nhất là chia vườn thành từng ô theo những ranh tự nhiên có sẵn: bờ mương, lối đi, hàng rào cây. Mỗi ô một số trên sơ đồ tay, quay xong ô này mới sang ô khác.

Trong mỗi ô, đi chậm dọc theo từng hàng cây, vừa đi vừa đếm thành tiếng: “hàng thứ nhất, cây một, cây hai…”. Video có tiếng đếm sẽ dễ đối chiếu với biên bản hơn nhiều so với một đoạn lia không lời. Với cây to, dừng lại quay cận gốc có thước dây quấn quanh thân; với cây đang ra hoa, đậu trái thì quay cận cành để thấy rõ giai đoạn.

Ao nuôi thì quay bốn bờ, đặt sào có vạch ở mép nước để thấy độ sâu ước lượng, quay cống cấp thoát nước nếu có. Chuồng trại quay từng dãy. Ghi luôn vào sổ tay: ô số mấy, bao nhiêu hàng, ước bao nhiêu cây, loại gì, trồng khoảng năm nào nếu nhớ. Bản ghi tay này cùng với video là thứ để sau này mở biên bản kiểm đếm ra so từng dòng, chứ không phải để thay biên bản.

Giữ cho tệp còn ngày giờ và không bị chỉnh

Tệp gốc trong máy có thông tin ngày giờ chụp, loại máy, đôi khi cả toạ độ. Thông tin này bị mất khi gửi qua một số ứng dụng nhắn tin vì chúng nén ảnh và xoá dữ liệu đi kèm. Vì vậy đừng coi tấm ảnh nhận qua tin nhắn là bản lưu; hãy chép tệp gốc từ điện thoại sang máy tính hoặc ổ cứng bằng dây cáp, hoặc tải lên kho lưu trữ ở chế độ giữ nguyên chất lượng.

Không chỉnh sửa tệp gốc: không cắt, không lồng chữ, không chỉnh sáng. Nếu cần một bản đẹp để xem, hãy tạo bản sao rồi chỉnh trên bản sao. Một tệp gốc nguyên vẹn đáng tin hơn mười tấm ảnh đã qua chỉnh sửa.

Một cách đơn giản để gắn ngày cho cả bộ là quay đoạn mở đầu có cảnh một tờ báo trong ngày đặt trên bàn hoặc cảnh màn hình điện thoại khác hiển thị ngày. Cách này không bắt buộc, nhưng hữu ích khi tệp phải chuyển qua nhiều máy.

Lưu trữ và đặt tên: để năm sau vẫn tìm được

Tạo một thư mục chính đặt tên theo kiểu “Hiện trạng – thửa số… – ngày quay”. Bên trong chia thư mục con theo số khu trên sơ đồ tay: “01 mặt tiền”, “02 tường rào”, “03 nhà chính”… Chép sơ đồ tay (chụp ảnh) vào thư mục chính. Nếu quay nhiều đợt, mỗi đợt một thư mục chính riêng, không trộn.

Lưu ít nhất hai bản ở hai nơi khác nhau: một bản trên máy tính hoặc ổ cứng trong nhà, một bản trên kho trực tuyến hoặc máy của người thân ở nơi khác. Nhà bị dột, máy hỏng, điện thoại mất đều là chuyện xảy ra thật trong thời gian chờ đợi.

Ghi kèm một tệp ghi chú ngắn: ai quay, quay ngày nào, quay những khu nào, khu nào chưa quay. Khi có buổi kiểm đếm chính thức, bạn quay thêm một đợt ngắn ngay sau buổi đó để ghi nhận hiện trạng tại thời điểm kiểm đếm, rồi lưu vào thư mục mới.

Những điều không nên làm khi quay

Không quay để đăng lên mạng kèm lời bình về dự án hay cán bộ. Video hiện trạng là tư liệu của gia đình, dùng để đối chiếu và làm việc bằng văn bản. Đăng lên mạng không giúp hồ sơ, có khi còn làm việc trao đổi trở nên căng thẳng không cần thiết, và nếu nội dung sai sự thật thì người đăng phải chịu trách nhiệm.

Không quay sang nhà hàng xóm khi chưa được họ đồng ý; giữ khung hình trong ranh thửa nhà mình. Trong buổi kiểm đếm chính thức, nếu muốn quay thì nói trước với đoàn: “Nhà em xin phép quay lại để gia đình đối chiếu sau.” Thường đoàn sẽ đồng ý; nếu không, bạn ghi chép bằng tay và quay hiện trạng ngay sau khi đoàn về.

Không “dựng” hiện trạng: không mang cây giống về trồng vội, không dựng thêm mái che, không thả thêm vật nuôi chỉ để quay. Tài sản tạo thêm sau khi có thông báo thu hồi thường không được tính, và việc dựng hiện trạng làm mất uy tín của cả bộ tư liệu thật. Nếu gia đình có kế hoạch sửa chữa thật sự cần thiết, hỏi trước tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường.

Câu hỏi thường gặp

Có bắt buộc phải quay phim hiện trạng trước khi kiểm đếm không?

Không bắt buộc, vì kiểm đếm chính thức do tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường thực hiện và lập biên bản. Ảnh và video của gia đình là tư liệu riêng giúp đối chiếu biên bản và phương án, nhất là khi hồ sơ kéo dài.

Ảnh gửi qua ứng dụng nhắn tin có giữ được ngày giờ chụp không?

Nhiều ứng dụng nhắn tin nén ảnh và xoá thông tin ngày giờ đi kèm. Bản lưu nên là tệp gốc chép trực tiếp từ điện thoại bằng dây cáp hoặc tải lên kho lưu trữ ở chế độ giữ nguyên chất lượng.

Trong buổi kiểm đếm có được quay phim không?

Bạn nên xin phép đoàn trước, nói rõ quay để gia đình đối chiếu sau. Nếu đoàn không đồng ý, hãy ghi chép bằng tay trong buổi làm việc và quay lại hiện trạng ngay sau khi đoàn về.

Video hiện trạng có chứng minh được nhà xây từ năm nào không?

Video quay bây giờ chỉ cho thấy hiện trạng bây giờ. Muốn chứng minh năm xây thì cần giấy phép, hợp đồng thi công, hoá đơn vật tư hoặc ảnh cũ có ngày tháng. Hai loại tư liệu bổ sung cho nhau.

Nên quay lại hiện trạng bao nhiêu lần?

Ít nhất hai lần: một lượt đầy đủ trước buổi kiểm đếm và một lượt ngắn ngay sau buổi kiểm đếm. Nếu hồ sơ kéo dài và hiện trạng thay đổi do mưa bão, cây lớn thêm, hãy quay thêm và lưu thành đợt riêng.

Có nên trồng thêm cây trước khi quay để được tính nhiều hơn không?

Không nên. Tài sản tạo thêm sau khi có thông báo thu hồi thường không được tính, lại làm giảm độ tin cậy của toàn bộ tư liệu thật mà gia đình đã chuẩn bị. Muốn sửa chữa cần thiết thì hỏi trước tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138